ReFuelEU Aviation: Sürdürülebilir Havacılık Yakıtı Düzenlemesi

Avrupa Birliği’nin ReFuelEU Aviation Tüzüğü, havacılık sektörünün karbon ayak izini azaltmaya yönelik en kapsamlı düzenleyici girişimlerden birini temsil etmektedir. 2025 yılından itibaren yürürlüğe giren tüzük, AB havalimanlarından kalkan uçuşlarda kullanılan jet yakıtına belirli oranlarda Sürdürülebilir Havacılık Yakıtı (Sustainable Aviation Fuel – SAF) karıştırılmasını zorunlu kılmaktadır. Başlangıçta yüzde iki olarak belirlenen asgari SAF karışım oranı, kademeli bir artış takvimi çerçevesinde 2050 yılına kadar yüzde yetmiş düzeyine ulaşacak şekilde planlanmıştır. Bu düzenleme, havacılık sektörünün Avrupa Yeşil Mutabakatı hedeflerine uyumunu sağlamanın temel araçlarından biri olarak konumlandırılmaktadır.

 

Leasing ve Finansman Etkileri

ReFuelEU’nun havacılık sektörü üzerindeki etkisi, yalnızca operasyonel maliyetlerle sınırlı değildir. Düzenleme, havayolu şirketlerinin uçak leasing ve finansman sözleşmelerinde yeni risk unsurları yaratmaktadır. SAF kullanım zorunluluğunun getirdiği ek maliyetlerin leasing sözleşmelerindeki gider paylaşım mekanizmalarına nasıl yansıtılacağı, uyumsuzluk halinde ortaya çıkacak idari para cezalarının sözleşmesel sorumluluğu ve uçak değerlemelerinde çevresel uyum kriterlerinin rolü gibi konular, sektörde yoğun şekilde tartışılmaktadır. Finansman kuruluşları açısından ise çevresel, sosyal ve yönetişim (ESG) uyumluluğu, kredi değerlendirme süreçlerinin ayrılmaz bir parçası haline gelmektedir.

 

Uyum Gereksinimleri

Havayolu şirketlerinin uyum gereksinimleri çok yönlü bir strateji geliştirmeyi zorunlu kılmaktadır. Operasyonel düzeyde, SAF tedarik zincirinin güvence altına alınması, yakıt ikmal sözleşmelerinin yeniden yapılandırılması ve yakıt maliyeti projeksiyonlarının güncellenmesi gerekmektedir. Hukuki düzeyde ise mevcut leasing sözleşmelerinin SAF zorunlulukları çerçevesinde gözden geçirilmesi, yeni sözleşmelere düzenleyici uyum klozlarının eklenmesi ve uluslararası uçuşlarda farklı yargı alanlarındaki düzenleyici gereksinimlerin koordinasyonu önem taşımaktadır.

 

Türk Havayolları İçin Etkiler

Türk havayolu şirketleri açısından ReFuelEU’nun etkileri doğrudan ve somuttur. AB havalimanlarına uçuş gerçekleştiren tüm havayolu şirketleri, milliyetleri ne olursa olsun tüzük kapsamındaki yükümlülüklere tabidir. Bu durum, Türk havayollarının AB destinasyonlarına yönelik operasyonlarında SAF uyumunu sağlamasını zorunlu kılmaktadır. Ayrıca, uyumsuzluk halinde uygulanacak idari yaptırımların yanı sıra, AB havalimanlarında operasyonel kısıtlamalarla karşılaşma riski de bulunmaktadır. Topluyıldız Legal Co. olarak, havacılık sektöründeki müvekkillerimize ReFuelEU uyum süreçlerinde sözleşme yapılandırması, düzenleyici strateji ve risk yönetimi konularında kapsamlı hukuki destek sunmaktayız.

 

---

Bu makale, Topluyıldız Legal Co. tarafından bilgilendirme amaçlı hazırlanmış olup hukuki danışmanlık niteliğinde değildir.